De meeste mensen weten het niet: vrijwel alle vitamine D3-supplementen op de Nederlandse markt zijn niet vegan. Traditionele cholecalciferol komt uit lanoline — het vet van schapenwol. Voor veganisten is er gelukkig een volwaardig alternatief: D3 uit korstmos. Deze pagina legt uit waarom het nodig is, hoeveel je precies moet nemen, en welk product voldoet.
De standaardbron voor cholecalciferol (vitamine D3) in de supplementenindustrie is lanoline, een wasachtig vet uit de wol van schapen. Schapenwol wordt geschoren, het lanoline wordt eruit geëxtraheerd, en via UV-bestraling omgezet naar cholecalciferol. Biochemisch is het eindresultaat identiek aan D3 uit een andere bron — maar het blijft een dierlijk product.
Voor veganisten bestaat er sinds circa 2015 een commercieel haalbaar alternatief: cholecalciferol uit korstmos (lichen). Korstmos is een symbiotische samenleving van schimmel en alg, plantaardig van aard, en produceert onder UV-bestraling eveneens cholecalciferol. Het molecuul is identiek, de biologische werking identiek, alleen de bron verschilt.
| Vorm | Bron | Vegan? | Effectiviteit |
|---|---|---|---|
| D3 uit lanoline | Schapenwol | ❌ Nee | Standaard |
| D3 uit korstmos | Lichen (plantaardig) | ✅ Ja | Identiek aan lanoline-D3 |
| D2 (ergocalciferol) | Gist | ✅ Ja | Minder effectief dan D3 |
De conclusie is eenvoudig: kies D3 uit korstmos. D2 is geen gelijkwaardig alternatief — onderzoek toont consistent dat D2 minder effectief is in het verhogen en behouden van het 25(OH)D bloedniveau dan D3.
Vitamine D wordt normaal in de huid aangemaakt onder invloed van UVB-straling. Maar in Nederland (52° noorderbreedte) is de UVB-straling te zwak voor D3-synthese van oktober tot maart. De zon staat simpelweg niet hoog genoeg aan de horizon om voldoende UVB door te laten.
Concreet betekent dit:
De RIVM en Gezondheidsraad adviseren al jaren dat vrouwen ≥ 50, mannen ≥ 70, mensen met een donkere huid, en mensen die weinig buiten komen het hele jaar door D3 moeten suppleren. Voor de meeste gezonde veganisten is jaarrond 25-50 mcg een veilige en effectieve strategie.
| Parameter | Aanbeveling |
|---|---|
| Vorm | Cholecalciferol uit korstmos (vegan) |
| Dosis | 25-50 mcg (1000-2000 IE) per dag |
| Frequentie | 1x per dag, dagelijks |
| Timing | Bij een maaltijd met vet (ochtend of lunch) |
| Jaarrond? | Ja, voor NL-inwoners |
De veilige bovengrens voor langdurige dagelijkse inname is 100 mcg (4000 IE). Wegblijven van hogere doses tenzij je huisarts of diëtist hogere doses adviseert op basis van gemeten bloedwaarden (25(OH)D).
Cholecalciferol uit korstmos · 50 mcg (2000 IE) per capsule · 6 maanden voorraad
€9,20≈ €1,53/mndAffiliate-link. Prijs dagelijks geverifieerd. NutraProtocol ontvangt commissie bij aankoop. Productkeuze is onafhankelijk.
Ja. Het eindmolecuul cholecalciferol is identiek, ongeacht de bron. Opname, halfwaardetijd en biologische werking zijn gelijk. Het verschil zit alleen in de oorsprong.
Kan wel, is niet aanbevolen. Meerdere studies (ook recente meta-analyses) tonen dat D3 beter is dan D2 in het verhogen en behouden van het 25(OH)D bloedniveau bij langdurig gebruik. Vegan D3 uit korstmos heeft alle voordelen van D3 zonder de ethische bezwaren.
Voor de meeste gezonde veganisten die het protocol volgen is dat niet strikt nodig. Als je twijfelt of tot een risicogroep behoort (donkere huid, oudere leeftijd, weinig buiten, verdachte symptomen) kun je je huisarts vragen om 25(OH)D te laten meten. De streefwaarde is 75-120 nmol/l.
Ja, maar niet snel. De bovengrens voor langdurig gebruik is 100 mcg (4000 IE) per dag. Bij 25-50 mcg (1000-2000 IE) volgens het protocol zit je ruim binnen de veilige marge. Toxiciteit treedt meestal pas op bij langdurige inname van >250 mcg per dag.
De combinatie D3+K2 wordt steeds vaker aangeprezen als beter dan D3 alleen. De wetenschappelijke evidence daarvoor is beperkt maar groeit. Voor het basisprotocol is D3 alleen voldoende — als je ook K2 wilt nemen is dat geen probleem, maar het is geen vereiste.
Gebruik de gratis validator: vul in welk D3-supplement je nu neemt en krijg direct terug of bron, dosering en vorm voldoen aan het protocol.
Check mijn stack →